U organizaciji informativno-političkih portala „Sve o Srpskoj“ i „Fakti“, uz podršku Predstavništva Republike Srpske u Srbiji, u četvrtak, 5. februarа, u Beogradu je održana tribina pod nazivom „Ponovljeni predsjednički izbori u Republici Srpskoj: dekret ili demokratija?“, na kojoj je ocijenjeno da su vanredni predsjednički izbori i ponovno prebrojavanje glasova dio šire političke operacije usmjerene na slabljenje Republike Srpske i nametanje unitarne BiH.

Učesnici su poručili da je cilj ovih poteza uklanjanje Milorada Dodika i sistemska razgradnja Republike Srpske, te da ponovno brojanje glasova na više od stotinu biračkih mjesta ne predstavlja izraz demokratske volje, već politički manevar Kristijana Šmita, dijela međunarodne zajednice i političkog Sarajeva.

Oni su naglasili da su Srpska i Milorad Dodik zadali težak udarac političkom frontu protiv Republike Srpske, koji će u narednim danima dobiti snažan šamar. Završni udarac se očekuje u oktobru kada će ovaj „udruženi poduhvat“ protiv državotvorne politike Republike Srpske konačno biti  poražen.

U radu tribine učestvovali su Darko Tanasković, Nenad Kecmanović, Aleksandar Pavić, Aleksandar Vranješ, Aleksandar Raković, Predrag Ćeranić, Dušan Proroković, Nebojša Malić i Srđan Perišić, a uvodnu riječ dao je Mlađen Cicović, šef Predstavništva Republike Srpske u Srbiji. Razgovor je moderirao Đuro Bilbija, urednik portala „Sve o Srpskoj“ i „Fakti“.

Šef Predstavništva Republike Srpske u Srbiji Mlađen Cicović poručio je u uvodnom izlaganju da ponovljeni predsjednički izbori u Republici Srpskoj ne predstavljaju izraz demokratije, već politički dekret, ističući da „demokratije nema tamo gdje se ne poštuje Ustav kao najviši pravni akt“.

On je naglasio da je Ustavni sud BiH „odavno prestao da bude čuvar Ustava“ i da je postao „ključni instrument njegovog političkog zanemarivanja, nepoštovanja i kršenja“.

Prema njegovim riječima, Kristijan Šmit je „bez ustavnog osnova i demokratskog legitimiteta“ nametnuo izmjene Krivičnog zakona BiH, čime je, kako je istakao, „poništen jedan od temeljnih principa pravne države, da se i krivično pravo donosi isključivo voljom izabranih zakonodavaca“.

Govoreći o optužnici protiv predsjednika Republike Srpske Milorada Dodika, šef Predstavništva je ocijenio da ona „nije rezultat neutralne primjene zakona“, već poruka da će „svaki politički otpor nametnutim rješenjima biti sankcionisan krivičnim progonom“.

On je ukazao da Ustavni sud BiH u tom procesu „nije bio brana, već saučesnik“, podsjetivši da u tom sudu „odavno nema sudija iz reda srpskog naroda“.

Posljednju odluku Ustavnog suda BiH, kojom se dovodi u pitanje legitimitet Vlade Republike Srpske, ocijenio je kao „direktno miješanje u unutrašnju ustavnu i političku strukturu jednog entiteta“, navodeći da se Sud time postavio „iznad demokratske volje građana i Narodne skupštine Republike Srpske“.

On je istakao da je na isti način donesena i odluka o ponovljenim predsjedničkim izborima na 136 biračkih mjesta u 17 lokalnih zajednica, „bez jasno i precizno navedenih propusta u izbornom postupku“.

Šef Predstavništva je poručio da je sabornost srpskog naroda „ključni odgovor na pravna nasilja nad Ustavom BiH i Republikom Srpskom“, naglasivši da ona podrazumijeva „odgovorno, institucionalno i ustavno djelovanje“, kao i „minimum nacionalnog konsenzusa o crvenim linijama koje se ne smiju prelaziti“.

Diplomata Darko Tanasković smatra da je Republiku Srpsku nemoguće srušiti izvana, ako je sami građani ne dovedu u situaciju da se može srušiti.

Ocijenio je da Dodik svojim djelovanjem na najupečatljiviji način demantuje očekivanja onih koji su verovali da će ga formalno-pravnim mehanizmima eliminisati iz političkog života.

„Pokazuje se da oni koji žele da ga eliminišu ne razumeju da postoji realni politički autoritet koji se zasniva na podršci građana, ali i na vezama i kredibilitetu koji Dodik ima u određenom delu sveta“, rekao je Tanasković.

Prema njegovim rečima, Dodikovo međunarodno djelovanje izaziva posebnu nervozu u Federaciji BiH.

„To se jasno vidi po tome kako izgledaju njihovi portali i kako se žale da neko ko bi po njima trebalo da bude u zatvoru, može da ide po svetskim prestonicama i razgovara sa uticajnim državnicima“, istakao je Tanasković.

Tanasković zaključuje da je najveći doprinos Dodikovog političkog djelovanja to što je jasno postavio mjerila o tome kako se vodi politika u BiH.

„To bošnjačka politička elita, ali i opozicija u Republici Srpskoj, nikako da shvati. A to je, u pedagoškom smislu, veoma korisno“, zaključio je Tanasković.

Politikolog Nenad Kecmanović je rekao da, iako ponavljanje izbora na više glasačkih mjesta u tri opštine nije bilo neobično i predstavljalo je mehanizam demokratske provjere, politički kontekst u kome su ovi izbori održani izazivao je sumnju da li su zaista „pošteni i fer“.

On je ocijenio da je sama činjenica da su vanredni izbori zakazani godinu dana uoči redovnih učinila da oni budu u najmanju ruku suvišni i dodao je da je bilo mišljenja da ih treba otkazati i da se prazna stolica legitimnog predsjednika koji se povukao trebalo riješiti ustavnim i zakonskim postupkom.

Kecmanović je istakao da se višestruko prebrojavanje i ponavljanje glasova odužilo i naglasio je da će još neproglašeni predsjednik Siniša Karan stupiti na dužnost tek na proljeće, odnosno samo nekoliko mjeseci prije redovnih izbora, kada je već počela prijava kandidata i neformalno predizborna kampanja.

On je upozorio da razlika u ukupnom broju glasova između nepotvrđenog pobjednika Siniše Karana i prvog konkurenta nije bila tako velika da sitnim manipulacijama konačni rezultat izbora ne bi mogao biti preokrenut u korist drugoplasiranog kandidata, po želji opozicije i uz podršku inostranog faktora.

Kecmanović je dodao da, uprkos najavama u Savjetu bezbjednosti Ujedinjenih nacija, Šmit nije otišao, Merc nije mijenjao kurs, bonska ovlašćenja nisu suspendovana, a muslimansko Sarajevo je navijalo i pokazivalo spremnost za udružene poduhvate.

Na kraju, on je zaključio da nije sporna demokratska kontrola, već politički kontekst u kojem su se izbori odvijali.

Politikolog Aleksandar Pavić je rekao da „jeste dekret, nije demokratija, jer demokratija je izabrala Milorada Dodika da bude predsjednik“.

On je naveo da „ionako sporni vanredni predsednički izbori u Srpskoj ne bi bili poništeni baš na onim mestima gde je pobedio ‘nepodobni’ kandidat – da je taj kandidat bio iole podoban, što Sarajevu, što Briselu i ostatku zapadne duboke države, koja se trenutno bori sa svoj goli opstanak i ne želi da bilo šta prepusti slučaju“.

Pavić je dodao da je „na sceni već oprobani recept – ponavljaj izbore sve dok ne dobiješ željeni rezultat – kad već nisi mogao da unapred eliminišeš nepodobne kandidate, kao što je nedavno rađeno u Rumuniji i Moldaviji, i kao što se aktivno radi u Francuskoj i Nemačkoj…“.

On je istako da će „glasanje na njima, za one svesnije glasače, predstavljati nešto više od samo još jednog izbora između dva kandidata i njihovih programa“ i naveo je da će „predstavljati i svojevrsno geopolitičko opredeljenje kome se zemaljskom carstvu treba privoleti – onom kojem dominira stari, odlazeći poredak (Brisel), ili onom kojeg najaktivnije oblikuju Moskva i Vašington, sa neizbežnom Kinom u (prividnoj) pozadini“.

Ambasador BiH u Srbiji Aleksandar Vranješ smatrao je da je svima jasno da ponavljanje izbora na 136 biračkih mjesta predstavlja još jedan u nizu pokušaja da se napravi institucionalna kriza u Republici Srpskoj kako bi se održala do oktobarskih izbora.

Kada se tome dodalo raspisivanje spornih izbora, montaža procesa i suđenje izabranom predsjedniku Republike Srpske, skandalozne presude nelegalnog Suda BiH i krnjeg Ustavnog Suda BiH, nametanje lažnog Kristijana Šmita, Vranješ je ocijenio da je uspostavljen politički front protiv Republike Srpske.

On je dodao da i ponavljanje izbora u nedjelju, 8. februara, treba posmatrati kao dio jedinstvenog političkog fronta protiv Republike Srpske koji traje više godina, ali je naglasio da ipak neće uspjeti da stvori težu krizu zahvaljujući dobrim rezultatima skorošnjih diplomatskih aktivnosti rukovodstva Srpske.

„Republika Srpska i predsjednik Dodik zadali su težak udarac ovom političkom frontu koji će u nedjelju dobiti snažan šamar novom pobjedom SNSD-a, a završni udarac će biti u oktobru kada će ovaj ‘udruženi poduhvat’ biti konačno poražen“, ocijenio je Vranješ.

Istoričar Aleksandar Raković ocijenio je da je međunarodna pozicija Republike Srpske tada bila povoljnija nego ranije, prije svega zbog promijenjenog odnosa Vašingtona.

„Pozicija Republike Srpske je bolja nego što je bila ranije jer je zvanični Vašington otoplio odnose sa njom“, rekao je Raković.

On je dodao da se tada trebalo tražiti dodatne kanale za učvršćivanje te pozicije.

„Protivnici su sada pre svega u Zapadnoj Evropi – Velika Britanija i većina Evropske unije. Kada je riječ o Rusiji, Kini i Sjedinjenim Državama, postoji prijateljski stav prema Republici Srpskoj, a u ovom drugom Trampovom mandatu to je zaista velika stvar“, naglasio je Raković.

Raković je ocijenio da je Dodik dobro igrao na globalnoj političkoj tabli i da se vješto pozicionirao u odnosu na ključne svjetske aktere.

Dekan Fakulteta bezbjednosti iz Banjaluke Predrag Ćeranić ukazao je da je u političkom Sarajevu i dijelu međunarodne zajednice preovladavalo uvjerenje da se uklanjanjem Milorada Dodika Republika Srpska ruši kao kula od karata.

„Zato je Dodik i pretrpio svu silinu napada; i kada nisu uspjeli da ga sruše uličnim protestima i klevetama o korupciji, instrumentalizovali su pravosudne organe“, rekao je Ćeranić.

On je ocijenio da se Republika Srpska tada nalazila u izuzetno delikatnoj situaciji, ali i da je politička ofanziva Dodika pokazala suprotno od onoga što su njegovi protivnici očekivali.

„Republika Srpska se nalazi u delikatnoj situaciji. Predsjednik Dodik, koji trenutno ne obavlja nijednu državnu funkciju, je u diplomatskoj ofanzivi. Posle Izraela i Mađarske, on se nalazi u Vašingtonu, upravo na mestu gdje je bio osporavan, gdje su osmišljavane i izricane različite vrste sankcija“, rekao je Ćeranić.

Prema njegovim riječima, Dodikov dolazak u Vašington pokazivao je političku zrelost i sposobnost da se i u najnepovoljnijim okolnostima ostvare krupni rezultati.

„Ovim dolaskom on je pokazao da je kadar da ostvari velike diplomatske pobjede, i to ne njegove lične, već pobjede Republike Srpske i srpskog naroda u BiH. Sada je situacija potpuno relaksirana i mi se nalazimo pred jednom velikom pobjedom – višedecenijskom borbom za ravnopravan status srpskog naroda u BiH“, istakao je Ćeranić.

Ćeranić smatra da su prevremeni predsjednički izbori test pred kojim se nalazio srpski narod u BiH.„Na građanima je da odluče hoće li se opredijeliti za političku opciju koju zastupa Dodik, a koja znači ravnopravan status Srba unutar BiH, ili za produbljivanje krize“, rekao je on.

Politikolog Dušan Proroković je rekao da „Ponavljanje prevremenih predsedničkih izbora u Republici Srpskoj, faktički svega nekoliko meseci pre održavanja redovnih, nije utemeljeno na bilo kakvoj održivoj strategiji zapadnoevropskog dela međunarodne zajednice koja i dalje pokušava da usmeri političke procese u BiH“.

On je dodao da je „ovo još jedno u nizu iznuđenih rešenja, pre svega zasnovano na strahu od prihvatanja poraza“.

Proroković je istakao da „prihvatanje poraza značilo bi u potpunu delegitimizaciju OHR i strukture koja je pod njegovim okriljem građena prethodnih decenija, što bi za posledicu verovatno imalo i konačno i neumitno gašenje ove institucije“.

On je rekao da „otuda i mrcvarenje birača i javnosti, kako bi se odložilo konačno i neumitno, ali i eventualno sačekala neka dramatična promena u međunarodnim odnosima kojom bi se drugačije kontekstualizovale političke prilike na Balkanu“.

Proroković je naveo da „iz tog razloga, zapadnoevropska diplomatija, čiji je eksponent Kristijan Šmit, primenjuje politiku simulacije, oslanjanjem na filozofiju kupovine vremena“.

On je dodao da „iako je ovo suštinski prazna i što se ishoda tiče krajnje upitna taktika, njena primena u praksi traje zato što na nju pristaje političko Sarajevo, koje niti ima izgrađenu stratešku alternativu, niti u pojedinim trenucima shvata dubinu i širinu promena u međunarodnom okruženju“.

Proroković je zaključio da „iz tog razloga se agonija u BiH nastavlja, uz prateći atrofiju svih državnih institucija“.

Novinar Nebojša Malić je rekao da je „Farsa sa ponavljanjem predsedničkih izbora očigledni nastavak pokušaja šmitovanja Republike Srpske“.

On je naveo da su „Sile koje stoje iza nemačkog turiste i političkog Sarajeva pokušavale na sve načine da ‘završe posao’, kao da im se žuri. To je zato što im se objektivno klimalo pod nogama. Kao što smo ovde više puta rekli, težište ‘vouk’ globalizma se Trampovom pobedom u SAD preselilo u Evropu (osovina London-Berlin, gde Pariz tercira). Upravo ta osovina sad nastavlja i pojačava raniju politiku američkih globalista prema Srbima“.

Malić je dodao da je sada „svima jasno da oni nisu napadali Srpsku zbog Dodika, već Dodika zbog Srpske“.

On je naglasio da skeptici koji smatraju da su globalisti prejaki, a da SAD i Rusija nisu dovoljno snažne da bi nešto promijenili na terenu, potcjenjuju dosadašnje napore rukovodstva RS.

Malić je rekao da nije slučajno što je „Dodik nedavno išao u Izrael, Mađarsku i SAD“.

Na kraju, on je zaključio da šta god misle da postignu u Sarajevu, bilo na čaršiji bilo u Bijeloj kuli OHR-a, „mislim da su se preračunali“.

Profesor geopolitike Srđan Perišić je istakao da se „EU i dalje dosledno drži neprijateljstva prema Srpskoj i traži njeno potpuno razvlašćivanje u ‘sanitarnom kordonu’“.

On je naveo da „posle dolaska Trampa na čelu SAD, Vašington smanjuje pritisak na Srpsku. Međutim, da li to znači i odustajanje sadašnje Trampove vlasti od ‘sanitarnog kordona’?

Možda je Vašington samo promenio metodologiju delovanja u ‘kordonu’?“

Perišić je dodao da se „geopolitičke strategije jedne države, i to velike sile, ne menjaju bez velikih lomova. Bitka za ‘sanitarni kordon’, pa time i za Srpsku, dobija na značaju u momentu kada je na sto pregovora između Vašingtona i Moskve, po rečima Lavrova, stavljeno i pitanje Srpske“.

Snimak tribine možete pogledati OVDJE.